بیشتر
امروز پنج شنبه ۳ اسفند ۱۳۹۶ شما در وب سایت هربال مارکت هستید

تجارت گياهان دارويي

356533831jCtomI_fs

استفاده از گياهان دارويي سبب شده است تا ميزان گياهان دارويي در كشورهاي توسعه يافته روز به روز افزايش يابد، به طوري كه واردات گياهان دارويي ( گياهان معطر شامل آن نمي شود ) از ۳۵۵ ميليون دلار در سال ۱۹۷۶ به ۵۱/۵ ميليارد دلار در سال ۲۰۰۲ رسيد و تا سال ۲۰۵۰ بالغ بر ۵ تريليون دلار خواهد رسيد ( هاسنا ۱۹۹۷ ). ميزان واردات گياهان دارويي در كشورهاي مختلف نظير ژاپن، آلمان، سوئيس و كانادا روز به روز در حال افزايش است.

مواد اوليه گياهي و فرآورده‌هاي درماني حاصل از آنها سهم مهمي از بازار داروئي را در برمي گيرند و بدين خاطر دستيابي به راهبردهاي شناخته شده بين المللي كيفي آنها لازم و ضروري به نظر مي‌رسد. مجمع بهداشت جهاني در تعدادي از قطعنامه‌هاي خود از جمله :

WHA 40.33 (1987 ) ; WHA 31.33 (1978 ) ; WHA 30.40 (1977 ) ;WHA 42.43 (1989 ). بر لزوم تامين و كنترل كيفي فرآورده‌هاي گياهان دارويي با بكارگيري تكنيكهاي جديد و به كارگيري داروهاي مناسب تاكيد مي‌ورزد. خط مشي سازمان بهداشت جهاني( چاپ سوم فارماكوپه بين المللي )، مشخصات كيفي مواد اوليه گياهان را جهت ورود به بازارهاي جهاني كه در فهرست اصلي داروهاي WHO قرار دارند، به ما ارائه مي‌دهد.

واژه‌هاي كليدي: اقتصاد، صادرات، گياهان دارويي

 مقدمه

متكي بودن اقتصاد ايران بر درآمدهاي نفتي و تاثير پذيري درآمدها از مسائل سياسي و اقتصادي، آسيب پذيري اقتصاد كشور را موجب شده است. يكي از راههاي مقابله با اين چالش، توسعه توليداتي است كه ضمن بهبود وضع اقتصاد داخلي سبب افزايش صادرات غير نفتي مي‌شود. دراين ميان محصولات جنگلي، مرتعي و گياهان دارويي و صنعتي علاوه بر نقش خاصي كه در اقتصاد داخلي دارند مي‌توانند تاثير به سزايي در امر صادرات غير نفتي داشته باشند. خوشبختانه با روي آوردن دنيا، به خصوص كشورهاي پيشرفته به استفاده از فرآورده‌هاي گياهي و مصرف روز افزون آن در جهان، چه در داروسازي و چه در صنايع غذايي و آرايشي -بهداشتي و با توجه به تنوع آب و هوايي كشور و امكان رويش اكثر گياهان در آن، فرصتي طلايي نصيب جمهوري اسلامي ايران گشته است تا از آن به بهترين نحو ممكن استفاده نموده وحضور خود را در بازارهاي جهاني بيش از بيش افزايش دهد.

مواد و روشها

اين مقاله بر اساس ارزيابي آماري و داده‌هاي سازمان بهداشت جهاني WHO تدوين گرديده و بر مبناي آن سهم ايران در تجارت گياهان دارويي تا حدودي ارزيابي گرديده و آخرين آمارمربوط به سال ۲۰۰۲ ميلادي مي‌باشد و اولين آمارهاي ارائه شده مربوط به سال ۱۹۹۳ ميلادي است يعني در يك محدودة ده ساله آمارهاي جهاني مورد مطالعه قرار گرفت و از روش LQ موقعيت مكاني اقتصاد و تجارت گياهان دارويي در ايران سنجيده شد. جهت دستيابي به بهترين و دقيق ترين آمارها از منابعي مانند (هاسنا ۱۹۹۷)، (هاندا ۱۹۹۹)، (گرون والد و بوتل ۱۹۹۶) ، (زانگ ۱۹۹۶) (جانسن ۱۹۹۷) كه منابع مطالعاتي سازمان بهداشت جهاني مي‌باشند استفاده گرديد.

نتايج و بحث

اسانس‌ها و ديگر مواد مؤثر گياهان دارويي زمينه‌اي بسيار مناسب براي صادرات دارند و در ارتقاء ارزش افزوده حاصله از كشت گياهان دارويي داراي اهميت به سزايي مي‌باشند. اسانس‌ها از جمله مواد لازم در صنايع دارويي، غذايي و آرايشي و بهداشتي هستند و بر اساس يك توافق جهاني و به دليل زيست محيطي و بهداشتي مصرف اسانس‌ها و رنگهاي شيميايي ابتدا در تهيه مواد غذايي و بعد توليد مواد آرايشي به تدريج كاهش يافته تا پايان سال ۲۰۰۴ ميلادي متوقف خواهد شد و به جاي آنها اسانس‌ها و رنگهاي طبيعي بكار گرفته مي‌شود. كشورهاي مصرف كننده مانند ايران داراي گياهاني هستند كه اسانس‌ها بر بنياد آنها شكل مي‌گيرد و با توجه به قابليت‌هاي گسترده سرزمين گونه‌هاي گياهي، مي‌توان علاوه بر جلوگيري از خروج مبالغ زيادي ارز از كشور در زمره صادركنندگان اسانس قرار گرفت.

با توجه به رويكرد كشورهاي جهان به داروهاي گياهي و فرآورده‌هاي طبيعي در سالهاي آينده مصرف گياهان دارويي در صنعت افزايش مي‌يابد. آنچه در حال حاضر باعث ركود مصرف گرديده عدم فعاليت بخشهاي تحقيقات صنعتي درزمينة پژوهش و ساخت محصولات گياهي جديد بوده است. با اينكه هر ساله بيش از۹۰۰۰ نوع فرآوردة گياهي در كشورهاي اروپايي و آمريكا فرموله و به بازار عرضه مي‌شود كشور ما مانند ۵۰ سال گذشته بيشتر در زمينة توليد عرقيات گياهي و طي دهة گذشته در توليد حدود ۱۷۰ نوع داروي گياهي سرمايه گذاري نموده كه تنها در بازار داخلي به فروش رسيده است. در همين مدت به مدد فن آوري اطلاعات مانند اينترنت و ماهواره به طور مداوم براي محصولات خارجي تبليغ، بازاريابي و فضاي مناسب فروش ايجاد شده وعجيب تراينكه يكي از مصرف كنندگان عمدة اين محصولات ( يعني فرآورده‌هاي گياهان دارويي كشورهاي خارجي ) ايران است. در طراحي و فرآيند توليد فرآورده‌هاي وارداتي به خصوص دارويي آنها و OTC‌ ها مواد مؤثر گياهان دارويي نقش مهمي داشته است. اين طرح مطالعاتي در پي معرفي فرصت‌هاي خالي براي تجارت و صادرات گياهان دارويي ايران و محصولات جانبي آن است.

در حال حاضر يك سوم داروهاي مورد استفاده بشر را داروهاي با منشاء گياهي تشكيل مي‌دهد و اين ميزان بي ترديد رو به افزايش است. نگاهي گذرا به آمار ثبت شده اين موضوع را بيشتر روشن خواهد نمود. بر اساس آمار سال ۱۹۹۴ فروش جهاني داروهاي گياهي بالغ بر ۴/۱۲ ميليارد دلار بوده است. در اين رابطه اروپا با حجم فروش ۵/۶ ميليارد دلار مقام اول را دارا بوده و آسياي شرقي با ۳/۲ ميليارد دلار ، ژاپن با ۲/۱ ميليارد دلار و آمريكاي شمالي با ۵/۱ ميليارد دلار در رتبه‌هاي بعدي قرار دارند. در ميان كشورهاي اروپايي آلمان با ميزان ۵/۲ ميليارد دلار بيشترين سهم را داشته و پس از آلمان فرانسه با حجم ۶/۱ ميليارد دلار و ايتاليا با حجم ۶۰۰ ميليون دلار قرار دارند ( گرون والد و بوتل ، ۱۹۹۶ ؛ هاسنا ، ۱۹۹۷ ). در ژاپن بين سالهاي ۱۹۷۴ – ۱۹۸۹ فروش داروهاي گياهي ۱۵ برابر افزايش داشته است. اين در حالي است كه فروش بقيه محصولات دارويي ۳ برابر افزايش داشته است ( زانگ ۱۹۹۶ ). در سال ۱۹۹۰ در حدود ۷۰۰۰۰۰ تن مواد گياهي توسط پزشكان چيني و به صورت نسخه‌هاي سنتي مورد مصرف بيماران قرار گرفته است. در حدود چهل درصد داروهاي موجود در داروخانه‌هاي چين را داروهاي گياهي تشكيل مي‌دهد و طي ۵ سال گذشته فروش داروهاي سنتي در چين ۱۱۳ درصد افزايش داشته است. در چين هر ساله ۴۶۰۰۰۰ تن مواد گياهي ، مورد نياز كارخانه‌هاي توليد كننده داروهاي گياهي مي‌باشد ( هاسنا ، ۱۹۹۷ ). در آمريكا سالانه در حدود ۱۲۵ ميليون نسخه نوشته شده حاوي داروهايي است كه از گياهان تهيه مي‌شوند. از هر سه نفر شهروند آمريكايي بالغ يك نفر از داروهاي گياهي استفاده مي‌كند و سالانه ۵۴ دلار جهت درمان بيماريهايي مانند سرماخوردگي ، سوختگي ، سر درد ، آلرژي و بيخوابي پرداخت مي‌نمايند ( هاسنا ، ۱۹۹۷ ؛ جانسن ، ۱۹۹۷ ).
منابع:

۱- منابع مطالعاتي سازمان انتقال تكنولوژي آسيا و اقيانوسيه (APCTT ).

۲- مطالعات سازمان بهداشت جهاني (WHO ) شامل هاسنا ۱۹۹۷ ، هاندا ۱۹۹۹ ، گرون والد و بوتل ۱۹۹۶ ، زانگ ۱۹۹۶ ، جانسن ۱۹۹۷٫

.

مطلب چه طور بود؟
546 بازدید مقالات مهدی قنبری پنج شنبه ۳ اسفند ۱۳۹۶ بدون دیدگاه
مهدی قنبری
این نوشته توسط مهدی قنبری ارسال شده است.تعداد نوشته ها : 257
سلام خدمت همه فعالین حوزه گیاهان دارویی من مهدی قنبری کارشناسی ارشد گیاهان دارویی از دانشگاه تربیت مدرس تهران هستم. در مقطع کارشناسی از رشته باغبانی دانشگاه تبریز فارغ التحصیل شده ام. مدتی به عنوان مدیر مرکز خدمات تخصصی گیاهان دارویی فعالیت داشته ام و اکنون در زمینه بازاریابی و فروش و کشت و کار گیاهان دارویی و همچنین تولید خشکبار طبیعی فعالیت می کنم. مطمئنا تمام اطلاعات بدست آمده از تجارب مزرعه ای و بازاری خود را با قلم خود به اطلاع شما خواهم رساند امیدوارم که مورد پسندتان واقع گردد. منتظر نظرات سازنده شما برای بهبود وضعیت سایت هستیم. باتشکر
دیدگاه خود را بنویسید
بدون دیدگاه