بیشتر
امروز شنبه ۲۷ آبان ۱۳۹۶ شما در وب سایت هربال مارکت هستید

کشت دیم در گیاهان دارویی

با سلام و خسته نباشید. این روزها که بحث تولید نشای گیاهان دارویی و کشت و کار گیاهان دارویی بسیار همه گیر شده است و به نوعی همه اقشار جامعه میخواهند از این محل درآمدی کسب کنند در تلاش هستند تا در مورد راه های پول درآوردن از گیاهان دارویی چیزهایی یاد بگیرند بر همین اساس تماس های زیادی در این مورد با ما میگیرند و گاها فقط وقت ما را تلف میکنند و هیچ فایده ای نه به خود نه به ما می رسانند. یکی از این موضوعات که فکر خیلی ها را به خود مشغول کرده است کشت دیم در گیاهان دارویی می باشد. سوالاتی از قبیل اینکه آیا در شهر مه می شود فلان گیاه دارویی را کشت کرد آن هم نه آب داد و نه رسیدگی کرد؟ این سوال واقعا عذاب دهنده می باشد شخص علاقمند اصلا به خود زحمت نمیدهد در مورد ایده ای که در کسری از ثانیه در ذهنش ایجاد شده تحقیقی کرده و یا به خود زجمتی داده و کتابی مطالعه کند، بدون فوت وقت شماره حقیر را گرفته و در مورد شهر خودش که معمولا من اصلا آنجا را نه دیده ام نه میدانم کدام استان است سوالاتی در مورد آب و هوای آنجا از من می پرسد و انتظار دارد به همه سوالاتش جواب دهم.

در اینجا باید بگویم با تمام احترامی که به همه مخصوصا فعالین حوزه گیاهان دارویی قائل هستم، خواهش دارم در این مورد کمی تامل کرده و بدون تحقیق و مطالعه قبلی زنگ نزنید. من به واقع در مورد خیلی از شهر ها اطلاعاتی ندارم. باید خودتان قبل از هر کاری با خصوصیات کشاورزی شهر خودتون آشنا شده و اگر نتوانستید به راه حلی منطقی برسید آن وقت تماس گرفته و از ما بپرسید تا درصورت داشتن اطلاعات دقیق شما را راهنمایی کنیم. بر همین اساس و بر اساس ضرورت مسئله کشت دیم در یک مقاله کوتاه سعی دارم آن را برای شما دوستدار محیط زیست و گیاه دارویی معرفی کنم.

کشت دیم در گیاهان دارویی : در کشاورزی ما دو نوع کشت داریم. یک: کشت آبی که اغلب با آن و انواع آن که شامل کشت های تحت فشار، غرق آبی و هیدروپونیک می باشد آشنا هستیم. دوم کشت دیم می باشد. دیم یا دیمی در لغت به حالتی گفته می شود که نظارت و علمیات دقیقی بر روی آن انجام نمیگیرد. یعنی ما سعی میکنیم از پتانسیل طبیعت برای اهداف و مقاصد خود بهره برداری کنیم و به این پتانسیل و عملکرد آن راضی هستیم. البته این رضایت نسبی بوده و در همه سالها یکسان نیست.

کشت دیم اشاره به آن مناطقی از کشاورزی دارد که متوسط نیاز آبی گیاهان زراعی از طریق باران تامین شود بطوریکه پتانسیل عملکرد گیاهان زراعی تا کمتر از ۴۰ درصد پتانسیل کامل آنها در شرایط عدم کمبود آب محدود گردد. بر این اساس، ۲۵ درصد تولید غله در دنیا در شرایط دیم صورت می گیرد. برخی روش ها به افزایش عرضه آب به گیاه زراعی از طریق بهبود بازده ذخیره آب در دوره های آیش، کاهش روان آب در طول رشد گیاه زراعی، یا افزایش حجم گسترش ریشه جهت آب بیشتر کمک می کنند. بهر حال اغلب تولید محصول در این مناطق در واقع بعلل تراکم نامطلوب بوته ها، حاصلخیزی پائین خاک، حمله بیماریهای گیاهی، زمان کاشت نامناسب، آب ماندگی و رقابت علف های هرز و غیره محدود می باشد. با این وجود، کمبود آب مهمترین محدود کننده تولید در شرایط دیم می باشد. این نکات در مورد کل گیاهان زراعی می باشد که گیاهان دارویی نیز شامل آن گروه میشوند. اما آنچیزی که بیشتر در چشم می باشد رشد گیاهان دارویی در دل طبیعت بصورت خودرو می باشد. آنها از نظر ما موفق می باشند چرا که هر زمان به کوهنوردی رفتیم آنها آنجا بوده و بنظر سرحال و موفق بودند. این مشاهدات در ذهن ما این تصور را ایجاد میکند که گیاهان دارویی به آب نیاز ندارند و در بدترین شرایط قدرت رشد و نمو را داشته و به گلدهی میرسند.

این تصور اشتباه می باشد و ما وقتی صحبت از کشت دیم میکنیم باید حداقل عملکرد را در نظر بگیریم بعضی اوقات کشت دیم حتی هزینه های برداشت و بسته بندی را تامین نمیکند پس این تصور تاحدود خیلی کم درست است آن هم در مواقعی که محصول کاشته شده ارزش اقتصادی بالایی داشته باشد. مخصولاتی که اغلب تحمل شرایط دیم را ندارند. البته گیاهی مانند گون که منشا کتیرا می باشد در این مورد استثنا می باشد و میتوان روی آن سرمایه گذاری خوبی کرد. کتیرا قیمت بالایی داشته و کشت دیم و آبی آن به شدت مقرون به صرفه می باشد.

 در دیمکاری بدلیل اینکه از نهاده های کشاورزی بسیار کمی استفاده می گردد، می تواند سود اقتصادی فراوانی داشته باشد البته بشرطی که بر اساس اصول علمی باشد. احداث سطوح آبگیر کمی پرهزینه است ولی نسبت به احداث چاه عمیق بسیار ارزان تر بوده و می تواند با ذخیره سازی آب باران، کمک شایانی به کشت دیم در مناطق دارای بارندگی پراکنده بوسیله آبیاری تکمیلی نماید. در این رابطه باید دولت محترم با دادن وام و تسهیلات به کشاورزان کمک کند تا اینگونه ساختارهایی را احداث نمایند. در این شرایط و به دلیل گستردگی سطوح تولید، لازم است کار بصورت مکانیزه باشد. برنامه ریزی مکانیزاسیون گیاهان دارویی و تولید ماشین های مناسب، بخصوص برداشت گیاهان دارویی، می تواند کمک بزرگی به رونق این صنعت نماید.

بررسی های ما نشان داده است که گیاهان دارویی گیاهانی مقاوم به کم آبی و دما هستند اما نه در ان حدی که بتوان از انها انتظار عملکری اقتصادی داشت. اگر دقت کرده باشید اغلب بیابانهای پست و کم ارتفاع عاری از هر گونه پوشش گیاهی می باشند این بعلت نبود آب در زمین و حتی به صورت بخار آب می باشد و اغلب در ارتفاعات به صورت  وحشی رشد و نمو دارند چرا که شرایط در ارتفاعات به مراتب بهتر از دره ها و بیابانهای پست می باشد. از این رو از نظر من کشت و کار دیم در گیاهان دارویی جز در موارد معدود در اغلب نقاط ایران امکان پذیر نمی باشد. برای مثال شما شمال ایران را در نظر بگیرید این مناطق بسیار مستعد از نظر بارندگی می باشند و میتوان تا حد زیادی در کشت دیم موفق بود. نمونه های موفقی از این منطقه توسط علاقمندان گزارش شده است. در مقایسه با منطقه تبریز یا شیراز که تابستان های گرم و بدون بارش دارند کشت دیم برای مثال در زعفران یا گل محمدی می تواند جواب دهد ولی مطمئن باشید به هیچ وجه برای گیاهانی مانند به لیمو، اویشن، مریم گلی و امثالهم جواب نمیدهد. برای همین از شما کشاورزان عزیز میخواهم به دو نکته توجه داشته باشید.

نکته اول: گیاهان دارویی مقاوم و اصلاح شده برای کشت دیم وجود ندارد. بنابراین سعی نکنید در این مورد زیاد هزینه کنید. بله شما میتوانید برای استفاده حداقل مالی یا پوشش دارد کردن یک منطقه بایر از گل خطمی دارویی یا گل محمدی استفاده کنید و آنجا را از حالت بایر و بیابانی در بیاورید ولی به غیر از چند گیاه مقاوم و سود ده نمیتوان از کشت دیم در گیاهان دارویی بهره برداری کرد.

نکته دوم: در مورد صحبت هایی می باشد که در جهاد کشاورزی به شما گفته میشود. از من میشنوید به آنها اعتماد نکنید آنها در اغلب موارد تبلیغاتی صحبت میکنند و ممکن است از این روش صرفا برای بهره برداری اقتصادیی از شما استفاده کنند. این مورد بسیار پیش آمده است. آنها فقط به دنبال این هستند که بیایند عکس بگیرند و آنها را به عنوان گزارش از طرف جهاد خود به مراکز بالاتر گزارش کرده و از این باب برای خود اعتباری کسب کنند. دقیقا قبل از نوشتن این مقاله فردی از جنوب کشور زنگ زد و در مورد بذر استویا و کشت و کار آن سوالاتی پرسید و گفت که جهار کشاورزی در حال ترویج کشت و کار استویا می باشد! من آنها را ناامید نکردم ولی آنچیزی که برای من ناراحت کننده بود این است که چرا آنهایی که در جهاد پشت میز گیاهان دارویی نشسته و حرف میزنند بیسواد و ناآگاه به مسائل گیاهان دارویی مخصوصا بازار آن هستند؟ آنها بدون اطلاعات دقیق و درست صرفا برای خالی نماندن عریضه حرف های قشنگ میزنند و کشاورز بیچاره را وارد بازی خطرناکی میکنند که ممکن است تمام سرمایه و پس انداز خود را از دست بدهد.

بنابراین از من به شما توصیه که قبل از هر تصمیمی در مورد کشت و کار گیاهان دارویی با بنده در مورد بازار خرید و فروش محصول مورد نظر مشورت کنید تا بیشتر در این مورد آگاه شوید. این دلسوزی من را بپذیرید.

.

مطلب چه طور بود؟
2071 بازدید کشت و کار, مقالات مهدی قنبری شنبه ۲۷ آبان ۱۳۹۶ ۱ دیدگاه
برچسب ها
, , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,
مهدی قنبری
این نوشته توسط مهدی قنبری ارسال شده است.تعداد نوشته ها : 240
سلام خدمت همه فعالین حوزه گیاهان دارویی من مهدی قنبری کارشناسی ارشد گیاهان دارویی از دانشگاه تربیت مدرس تهران هستم. در مقطع کارشناسی از رشته باغبانی دانشگاه تبریز فارغ التحصیل شده ام. مدتی به عنوان مدیر مرکز خدمات تخصصی گیاهان دارویی فعالیت داشته ام و اکنون در زمینه بازاریابی و فروش و کشت و کار گیاهان دارویی و همچنین تولید خشکبار طبیعی فعالیت می کنم. مطمئنا تمام اطلاعات بدست آمده از تجارب مزرعه ای و بازاری خود را با قلم خود به اطلاع شما خواهم رساند امیدوارم که مورد پسندتان واقع گردد. منتظر نظرات سازنده شما برای بهبود وضعیت سایت هستیم. باتشکر
دیدگاه خود را بنویسید
یک دیدگاه

  1. مهدی مولایی
    ۹:۳۴ ب.ظ

    با سلام و خسته نباشید
    لطفا اطلاعاتی درمورد بازار فروش وقیمت بابونه برام بفرستیدبنده خوزستان هستم و من توانایی تامین حجم بالای گل بابونه درحد چندصد کیلو را دارم