Loading...

اصول کشت و کار گیاهان دارویی ۳۸

اصول کشت و کار گیاهان دارویی 38

اصول کشت و کار گیاهان دارویی ۳۸

عملیات سموم در گیاهان دارویی

در گیاهان دارویی نیز مانند سایر گیاهان، می‌توان از سموم مختلف استفاده کرد. این یعنی سم کمک می‌کند محصول سالم‌تری تولید کنیم. شاید این سؤال و ابهام برای شما ایجاد شده باشد که چه‌طور سم می‌تواند در افزایش سلامت محصول مؤثر باشد؟ این برمی‌گردد به اینکه ذهنیت ما از سم چه چیزی باشد. آیا ما مجاز هستیم از هر نوع سمی برای مزارع گیاهان دارویی استفاده کنیم؟ سم سالم با سموم غیرسالم چه فرقی می‌کند؟ این سؤالات جواب‌های منطقی دارد. برای مثال فرض کنید مزرعه سنبل الطیب را در کنار مزارع سیب‌زمینی احداث کرده‌ایم یا مزرعۀ سنبل الطیب را در مزرعه‌ای که سال قبل در آنجا سیب‌زمینی کاشته شده بود کاشته‌ایم. همیشه در مزارع سیب‌زمینی به خاطر نیاز آبی بالا شیوع بیماری‌ها و‌ آفات و قارچ‌ها بسیار بالا می‌باشد. بنابراین یا باید مزرعه را به‌صورت آیش و کشت نشده برای چندین سال رها کرد که مزرعه از نظر مواد بیماری‌زا و آفات تحت تأثیر آفتاب، زمستان و کمبود مواد غذایی، پاک شود یا اینکه با استفاده از روش‌های مصنوعی مانند سموم، مزرعه را مجدداً پاکیزه کرده و کشت را ادامه دهیم. در روش آیش به علت اینکه مزرعه بلااستفاده باقی می‌ماند کشاورز نمی‌تواند نیازهای مالی خود را از جای دیگری تأمین کند. بنابراین لازم است کشت و کار را در زمین موردنظر ادامه دهد. بنابراین روش آیش برای تولیدکنندگانی می‌باشد که سطح زیر کشت بزرگی دارند و هر سال بخشی از مزرعه را به‌صورت آیش رها می‌کنند. لذا استفاده از سموم جزء لاینفک کشاورزی امروزه چه در ایران چه در سایر کشورها می‌باشد. اصول کشت و کار گیاهان دارویی ۳۸ اختصاصا در مورد کاربرد سم و سم پاشی در گیاهان دارویی صحبت میکند.

اینکه ما در داخل کشور با ذهنیت بدی از کاربرد سموم یاد می‌کنیم به استفاده از آنها برنمی‌گردد بلکه به نحوۀ استفاده و نوع سمی است که به‌ کار می‌رود. همه می‌دانیم که سموم برای اولین بار توسط کشورهای پیشرفته تولید و استفاده شده است و هر روز بر کیفیت و درجۀ سلامت آنها افزوده می‌شود. ما در ایران در کاربرد سموم هیچ محدودیتی نداریم. بایستی سعی کنیم از بهترین سموم برای مبارزه با عوامل بیماری‌زا و آلوده‌کننده استفاده کنیم. از آنجا که درآمد کشاورزی در کشور کم می‌باشد لذا کشاورز اهمیتی به خرید بهترین سم نمی‌دهد و فقط سمی می‌خواهد که ارزان بوده و قدرتمند تا در سریع‌ترین زمان ممکن آفات را ریشه‌کن کند. در بررسی‌هایی که معمولاً انجام می‌دهیم گاهی می‌بینیم که یک سم ضعیف و سالم در یک مصرف ۳ دوره‌ای ۱۰۰ درصد اثر خود را می‌گذارد و ما باید در برنامه‌ریزی درست آن را در ۳ دوره استفاده کنیم تا تأثیر آن دیده شود. ولی از آنجا که بسیار عجول و نگران هستیم ترجیح می‌دهیم از سمی استفاده کنیم که در یک دوره و یک بار مصرف اثر کرده و آفات را نابود کند. در واقع با این ذهنیت و راحت‌طلبی سلامت جامعه را به خطر می‌اندازیم.

شاید هنوز تصورات ما در مورد استفادۀ سموم در گیاهان دارویی کامل نباشد؛ چراکه در مزارع و باغات شهری خود تا به حال مزرعۀ آویشن باغی یا سرخارگل یا بابونه ندیده باشیم. اما برای اینکه در این مورد آگاهی ما بیشتر شود بهتر است در مورد گیاهان دارویی و ترکیبات تلخ درون آنها مقداری صحبت کنیم. شاید بارها و بارها دیده‌اید که حیوانات از تغذیۀ برخی گیاهان اجتناب می‌کنند. یا به‌طور مثال گیاه دارویی خاصی در طبیعت با مزارع اطراف محل زندگی شما هیچ وقت توسط یک آفت شایع تهدید نشده باشند. این سؤال در ذهن شما مطرح می‌شود که علت چیست؟ درواقع دلایل متعددی وجود دارد که باعث شود آفات، بیماری‌ها و قارچ‌ها به گیاهان دارویی حمله نکنند و دلایلی هم بر رد این موضوع وجود دارند. این تصور که گیاهان دارویی در مقابل عوامل آسیب زننده مقاوم هستند کاملاً اشتباه می‌باشد. ما مثال‌های زیادی داریم که به ما نشان می‌دهد صرف دارویی‌بودن یک گیاه نشان‌دهندۀ مقاوم بودن آن در مقابل مثلاً آفت سوسک سیاه کلرادو نمی‌باشد.

شما می‌دانید که عوامل آسیب‌ زننده مانند آفات یا بیماری‌ها و قارچ‌ها به دنبال منابع تغذیه‌ای آسان و در دسترس هستند و مطمئناً در مناطق با شرایط آب و هوایی سخت مانند کوهستان‌های کم‌آب، ارتفاعات و بیابان‌های گرم کمتر دیده می‌شوند. این در حالی است که اغلب گیاهان دارویی به‌صورت وحشی در چنین مناطقی زندگی می‌کنند. تصور کنید دو گیاه آویشن باغی یا گون را که در ارتفاعات بالای ۱۲۰۰ متری رشد و نمو می‌کنند. و در طول تابستان هیچ آبی به آنها نمی‌رسد بهترین منبع تغذیه برای آفات است یا گیاه زراعی سیب‌زمینی که در یک شرایط پرآب و با تراکم بالا کاشته شده است؟ مطمئناً، آفات سیب‌زمینی را انتخاب می‌کنند و در زمین و منطقه‌ای که از نظر مواد غذایی امنیت بیشتری دارد تکثیر پیدا می‌کنند. بنابراین چنین تصوری نمی‌تواند درست باشد.

از طرف دیگر گیاهان دارویی در خود ترکیباتی را سنتز می‌کنند که بسیار تلخ و سمی بوده و برای موجودات زنده کشنده هستند. این ترکیبات در غلظت‌های بالا در گیاهان تولید و انباشته می‌شوند و در صورتی که توسط آفات یا جانوران خورده شوند باعث نابودی یا بیماری آنها می‌شوند. همچنین غلظت بالای چنین ترکیباتی زندگی را برای بیماری‌های ویروسی در درون گیاهان دارویی سخت و تا حدی غیرممکن می‌کند. بنابراین چنین تصوری که گیاهان دارویی در معرض خطر آفات و بیماری‌ها نیستند هم درست و هم غلط می‌باشد. با این تفاوت که برخی از آنها مقاوم و برخی کاملاً مستعد میزبانی برای عوامل آلوده‌کننده هستند. برای مثال ما هیچ وقت مشکل شته یا موجودات مکنده شیره گیاهی را در آویشن، بادرنجبویه یا سنبل الطیب ندیده‌ایم اما مشکل حملۀ آفت سوسک کلرادو در سنبل الطیب، حمله کرم گیاه‌خوار در ختمی دارویی، برگ‌خوار در به‌لیمو و آلودگی‌های قارچی در سنبل الطیب را به وفور و تکرار دیده‌ایم. در برخی موارد این اشتباه کشاورز می‌باشد که با انتخاب زمین نامناسب باعث شیوع بیماری در مزرعۀ گیاهان دارویی می‌شود. سنبل الطیب یک گیاه نشانگر می‌باشد. حساسیت این گیاه به قارچ‌ها آن‌قدر زیاد می‌باشد که قبل از بیشتر گیاهان همانند خانوادۀ کدوئیان علائم آلودگی قارچی را نشان می‌دهد. در سنبل الطیب آلودگی قارچی از محل طوقه گیاه را خشک می‌کند. سال اول کشت با کمترین مراقبت و سم‌پاشی می‌توان مانع از گسترش و شیوع قارچ‌ها شد ولی در شروع سال دوم مزرعه سنبل الطیب در زمان گلدهی نشانه‌های پوسیدگی طوقه از سطح زمین رؤیت می‌شود و بعد از یک مدت کوتاه مشاهده می‌شود که بوته‌های سنبل الطیب کاملاً خشک شده و سرنگون می‌شوند. در این مرحله مبارزه با شیوع قارچ تقریباً غیرممکن می‌باشد.

در ختمی چه به‌ صورت وحشی و چه به‌صورت مزرعه‌ای شیوع آفت بذرخوار را داریم. این آفت در مرحلۀ رسیدگی بذور شروع به تغذیه از بذور کرده و آنها را نابود می‌کند. این در حالی است که در شرایط طبیعی تکثیر و گسترش این آفت بسیار سریع‌تر می‌باشد. مثال‌های کمی از شیوع آفات و بیماری‌ها در گیاهان دارویی گزارش شده است. این به معنای مقاومت کامل آنها نیست بلکه همان‌طور که قبلاً اشاره کرده‌ایم آفات و بیماری‌ها میزبان‌های بهتری از گیاهان دارویی دارند.

مشاوره کاشت گیاهان دارویی

مجموعه هربال مارکت بزرگترین وظیفه و هدف خود را تببین دانش فنی و ترویج کشت و کار گیاهان دارویی (اصول کشت و کار گیاهان دارویی ۳۹) میدونه و بصورت تخصصی برای آموزش کاشت گیاهان دارویی فعالیت میکنه. از این رو ما در بحث مشاوره کشت گیاهان دارویی قدم های بزرگی برداشتیم از جمه این فعالیت ها تالیف کتاب اصول کشت و کار گیاهان دارویی در مزرعه و ضبط مشاوره صوتی گیاهان دارویی به صورت فایل صوتی هست که شما میتونید همه آنها را به صورت تقریبا رایگان استفاده کنید. ضمنا برای مشاوره تلفنی و خرید بذر گیاهان دارویی و نشای گیاهان دارویی در خدمت شما هستیم. اصول کشت و کار گیاهان دارویی ۳۸ در ادامه مباحث مشاوره کشت و کار گیاهان دارویی منتشر شده است.

ادامه بحث

اصول کشت و کار گیاهان دارویی ۳۹

نکته مهم

ما در هربال مارکت یک سلسله از مقالات را منتشر میکنیم که در ادامه هم و در طول زمان منتشر میشوند. لذا اگر به دنبال مطالعه ادامه همین مقاله هستید بایستی این سلسله از مقالات را دنبال کنید تا رشته کلام حفظ گردد. اصول کشت و کار گیاهان دارویی ۳۸ در ادامه مقاله شماره ۳۷ منتشر میشود. برای دسترسی به این سلسله مقالات باید به بخش سلسله مقالات گیاهان دارویی مراجعه کنید.

تهیه و تنظیم

  • تهیه و تنظیم از هربال مارکت
  • انتشار این مقاله به هیچ وجه قانونی و انسانی نمی باشد
  • عنوان مقاله: اصول کشت و کار گیاهان دارویی ۳۸
  • نویسنده: مهدی قنبری
  • هربال مارکت را در پیج اینستاگرام دنبال کنید.
درباره مهدی قنبری

سلام خدمت همه فعالین حوزه گیاهان دارویی من مهدی قنبری کارشناسی ارشد گیاهان دارویی از دانشگاه تربیت مدرس تهران هستم. در مقطع کارشناسی از رشته باغبانی دانشگاه تبریز فارغ التحصیل شده ام. مدتی به عنوان مدیر مرکز خدمات تخصصی گیاهان دارویی فعالیت داشته ام و اکنون در زمینه بازاریابی و فروش و کشت و کار گیاهان دارویی فعالیت می کنم. مطمئنا تمام اطلاعات بدست آمده از تجارب مزرعه ای و بازاری خود را با قلم خود به اطلاع شما خواهم رساند امیدوارم که مورد پسندتان واقع گردد. منتظر نظرات سازنده شما برای بهبود وضعیت سایت هستیم. باتشکر

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

 
 
 

پاسخ معادله زیر را وارد کنید * مهلت سه دقیقه ای معادله به اتمام رسیده، جهت دریافت معادله جدید روی دکمه کناری آن کلیک کنید.